Journal of Iranian Blood Transfusion

fa راهکارهای درمانی کاهش خطر بیماری پیوند علیه میزبان در مدل موشی با پیوند سلول‌های بنیادی خون‌ساز Therapeutic approches for Graft-versus-Host Disease Risk Reduction in Mouse Models of Hematopoietic Stem Cells Transplantation خون و انكولوژي Hematology and Oncology مروري Review Article <div style="text-align: justify;">چکیده سابقه و هدف  بیماری پیوند علیه میزبان (GvHD) ، یکی از مهم‌ترین و جدی‌ترین عوارض پس از پیوند سلول‌های بنیادی خون‌ساز (HSCT) است که می‌تواند به ‌طور قابل توجهی بر بقای بیمار، کیفیت زندگی و موفقیت درمان تأثیر بگذارد. این مطالعه با هدف مرور استراتژی‌های کاهش GvHD در مدل‌های موشی و با تأکید بر نقش سلول‌های بنیادی خون‌ساز و سازوکارهای ایمنی مؤثر در این فرایند انجام شد. مواد و روش‌ها این مطالعه مروری با جستجو در پایگاه‌های PubMed، Scopus و Web of Science طی سال‌های 2000 تا 2025 انجام شد. از میان ۱۲۰۰ مطالعه اولیه، پس از غربالگری، ۱۵۵ مقاله واجد معیارهای ورود شناسایی شدند و در نهایت ۵5 مطالعه برای تحلیل نهایی مورد بررسی قرار گرفتند. مطالعات منتخب به ‌طور عمده شامل مداخلات دارویی، مونوکلونال آنتی‌بادی‌ها، مهارکننده‌های مسیرهای سیگنالینگ و درمان‌های سلولی بودند. یافته‌ها نتایج نشان داد که راهبردهای دارویی مانند سیکلوسپورین و آزاسیتیدین، آنتی‌بادی‌های مونوکلونال مانند توسیلیزوماب، مهارکننده‌های مسیرهای سیگنالینگ به‌ویژه JAK/STAT و روش‌های سلولی شامل Tregو MSC، به‌طور معناداری موجب کاهش بروز و شدت GvHD در مدل‌های موشی شدند. هم‌چنین، مطالعه‌های اخیر اثربخشی سلول های  MSCرا در درمان بیماری‌های مختلف و نقش مهارکننده‌های JAK را در کنترل GvHD تأیید کرده‌اند. در بسیاری از این مطالعه‌ها، اثر ضد توموری پیوند (GVT) نیز تا حد زیادی حفظ شد که نشان‌دهنده اهمیت انتخاب درمان‌های هدفمند و متعادل است. نتیجه گیری             این مطالعه نشان داد که مدل‌های موشی دچار نقص ایمنی، ابزارهایی ارزشمند برای بررسی پاتوفیزیولوژی GvHD و ارزیابی درمان‌های نوین محسوب می‌شوند. استفاده از راهبردهای نوین ایمونوتراپی، تنظیم پاسخ های التهابی و بهره گیری از سلول های تنظیمی می تواند نقش موثری در کاهش شدت GvHD داشته باشد. به‌کارگیری رویکردهای ترکیبی، انتخاب مداخله متناسب با شرایط بیمار و شخصی‌سازی درمان می‌تواند به ایجاد تعادل بین کنترل GvHD و حفظ اثر ضد توموری کمک کند. با این حال تفاوت میان مدل های موشی و شرایط بالینی انسانی همچنان یکی از موانع اصلی انتقال این یافته ها به درمان است. بنابراین انجام مطالعات بیشتر برای تعیین ایمنی، اثریخشی و بهینه سازی زمان و دوز درمان ها ضروری به نظر می رسد.  <div dir="ltr"></div></div> A B S T R A C T Background and Objectives Graft-versus-host disease (GvHD) remains a major complication of hematopoietic stem cell transplantation (HSCT), significantly affecting patient survival quality of life, and overall treatment outcomes. This study aimed to provide a comprehensive review of strategies for reducing GvHD in murine models, with a specific focus on the role of hematopoietic stem cells and the underlying immune system mechanisms. Materials and Methods This review study was conducted through a literature search in PubMed, Scopus, and Web of Science databases for articles pubished between 2000 and 2025. From 1,200 initial records, 155 articles met the inclusion criteria after screening, of which 55 studies were ultimately selected for final analysis. The included studies primarily investigated pharmacological interventions, monoclonal antibodies, signaling pathway inhibitors, and cellular therapies. Results The findings indicated that several therapeutics strategies reduced the incidence and severity of GvHD in murine models. These included pharmacological agents such as cyclosporine and azacitidine, monoclonal antibodies such as tocilizumab, signaling pathway inhibitors particularly targeting JAK/STAT, and cellular approaches involving regulatory T cells (T regs) and mesenchymal stem cells (MSCs). Notably, recent research has demonstrated the efficacy of MSC in treating various diseases’ and the regulatory role of JAK inhibitors in controlling GvHD. In many studies, the graft-versus-tumor (GVT) effect was largely preserved, highlighting the need for balanced and targeted therapeutic strategies. Conclusions  This rewiew demonstrated that immunodeficient murine models remain valuable tools for investigating GvHD  pathophysiology and evaluating novel therapeutic approaches. The use of innovative immunotherapeutic strategies, modulation of inflammatory responses, and the application of regulatory cells may play a significant role in reducing the severity of GvHD. The implementation of combination approaches, selection of interventions tailored to the patient’s condition, and personalization of treatment may help establish a balance between controlling GvHD and preserving the graft-versus-tumor effect. However, differences between murine models and human clinical conditions remain a major obstacle to translating these findings into therapeutic practice. Therefore, further studies are necessary to determine safety, efficacy, and optimal timing and dosage of treatment.   بیماری پیوند علیه میزبان, سیتوکین‌ها, ایمونوتراپی, کموکین‌ها, درمان Graft-versus-Host Disease, cytokines, immunotherapy, Chemokines, Treatment 0 0 http://bloodjournal.ir/browse.php?a_code=A-10-1671-2&slc_lang=fa&sid=1 Fateme Roshanzamir فاطمه روشن ضمیر fatemelab@gmail.com 9100319475328460027145 9100319475328460027145 Yes مرکز تحقیقات پزشکی مولکولی پژوهشکده سلامت هرمزگان Javad Mohajer Ansari جواد مهاجر انصاری 9100319475328460027146 9100319475328460027146 No مرکز تحقیقات غدد و متابولیسم ـ دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان Marzieh Norouzian مرضیه نوروزیان 9100319475328460027147 9100319475328460027147 No مرکز تحقیقات غدد و متابولیسم ـ دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان Majid Teremmahi Ardestani مجید ترماحی اردستانی* majidardestani50@gmail.com 9100319475328460027148 9100319475328460027148 No گروه علوم آزمایشگاهی ـ دانشکده پیراپزشکی دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان